เวย์โปรตีนคืออะไรวันนี้สาระน่ารู้เรื่องสุขภาพมีคำตอบ
สวัสดีครับ สาระน่ารู้เรื่องสุขภาพวันนี้จะมาพูดถึง เวย์โปรตีน ผลิตภัณฑ์อาหารเสริมประเภทโปรตีนที่ได้รับความนิยม มากที่สุดในหมู่ผู้ที่เล่นเวทและเพาะกาย เวย์โปรตีนคืออะไร วันนี้สาระน่ารู้ มีคำตอบให้ครับ
เวย์โปรตีนนั้นมีต้นกำเนินมากจากในอดีตเมื่อ มีการนำนมมาทำเป็นเนยแข็ง (cheese) โดยกรรมวิธีที่ทำให้นมวัวตกตะกอนได้เป็นก้อนเหนียวๆ ที่เรียกว่า curd นำไปทำเนยแข็ง จะมีส่วนของเหลวที่เป็นกากเหลือเอาไว้ ชาวบ้านจึงนำเอาไปเลี้ยงวัวเลี้ยงควาย ซึ่งวัวควายที่ถูกเลี้ยงด้วยกากนมนั้นมีการเจริญเติบโตมากกว่า ในเวลาต่อมาจึงมีคนนำเอากากนมนั้นไปทำการวิจัย ซึ่งพบว่ากากนมที่เหลือทิ้งนั้น มีโปรตีนที่มีคุณภาพสูงมาก ซึ่งมากกว่าบรรดาอาหารธรรมชาติทั่วๆ ไป และโปรตีนที่ได้จากกานมนั้น ร่างกายสามารถนำโปรตีนไปใช้ได้อย่างรวดเร็ว สามารถนำเอาโปรตีนทั้ได้ไปใช้ซ่อมแซมและเสริมสร้างเนื้อเยื่อใน ร่างกายได้ดี และโปรตีนชนิดย่อยๆ หลายชนิดในของเหลวนี้มีคุณสมบัติพิเศษต่างหากด้วยเช่น ช่วยเพิ่มภูมิคุ้มกันแก่ร่างกาย ช่วยต่อต้านการติดเชื้อ ช่วยต่อต้านมะเร็ง ฯลฯ จึงได้มีการหันมาผลิตของเหลวนี้อย่างจริงจังเป็นเรื่องเป็นราว ไม่ใช่เพียงเก็บของเหลือใช้จากการผลิตเนยแข็งมาจำหน่าย และในปัจจุบันได้พัฒนาไปถึงขั้นมีการผลิตแยกโปรตีนชนิดย่อยๆ ที่มีคุณสมบัติพิเศษต่างๆ ดังกล่าวแล้วออกมาเป็นตัวๆ ไปด้วย ของเหลวที่แต่แรกเป็นของเหลือใช้จากการผลิตเนยแข็งแล้วต่อมาพบว่าเป็นของที่ มีคุณค่ายิ่งนี้ก็คือเวย์ (Whey) และโปรตีนอันมีคุณค่าสูงที่มีอยู่ในเวย์นี้ก็คือเวย์โปรตีน (Whey Protein)
ประเภทของเวย์โปรตีน
1. Whey Protein Concentrate (WPC) ในกระบวนการทำ WPC เวย์ที่ได้ในขบวนการผลิตขั้นต้นจะผ่านกระบวนการกรอง Ultrafiltration หรือกระบวนการอื่นๆ เพื่อแยกแลกโตสและไขมันที่มีผสมอยู่มากออกไป แล้วทำให้แห้ง ผงเวย์โปรตีนที่ได้จะมีความเข้มข้นของเวย์โปรตีนประมาณมากกว่า 30-89% โดยน้ำหนัก มีลักษณะเป็นผงสีครีมอ่อนและมีกลิ่นรสตามธรรมชาติแบบนม ข้อดีของ WPC คือราคาถูกกว่าเวย์โปรตีนอีก 2 ชนิดคือ WPI และ HWP รวมทั้งถูกกว่า casein และโปรตีนไข่ผง และมีรสชาติดีในตัวเอง
2. Whey Protein Isolate (WPI) ทำมาจาก WPC โดยนำ WPC มาผ่านกระบวนการผลิตเพิ่มเติมคือ Ion-exchange (IE) หรือ Cross-flow microfiltration (CFM) เพื่อแยกเอาแลกโตสและไขมันที่ยังคงมีผสมอยู่บ้างออกไปอีก ทำให้ความเข้มข้นของเวย์โปรตีนสูงขึ้นมากคือมากกว่า 90% กระบวนการ IE ใช้วิธีแยกโมเลกุลของสารต่างๆ ออกจากกันโดยอาศัยประจุไฟฟ้าบนโมเลกุลที่ต่างกัน สามารถทำให้เวย์โปรตีนบริสุทธิ์ได้มากที่สุดโดยอาจทำให้มีความเข้มข้นของ เวย์โปรตีนได้ถึง 97-98% โดยน้ำหนักแห้ง แต่กระบวนการ CFM ซึ่งใช้ตัวกรองที่ทำจากเซรามิกสามารถรักษาโปรตีนชนิดย่อยๆ ที่มีคุณสมบัติพิเศษต่างๆ ไว้ได้ดีกว่าและมีปริมาณเกลือโซเดียมน้อยกว่าเวย์โปรตีนที่ผ่านกระบวนการ IE WPI มีลักษณะเป็นผงสีครีมอ่อนและมีกลิ่นรสธรรมชาติแบบนมเช่นกัน ราคาแพงกว่า WPC แต่ถูกกว่า HWP
3. HWP (Hydrolyzed whey protein) คือ WPC หรือ WPI ที่ถูกผ่านกระบวนการ hyrolyze ทำให้โมเลกุลของเวย์โปรตีนที่มีขนาดใหญ่มากถูกย่อยจนอยู่ในรูปของโมเลกุล เล็กๆ ที่เรียกว่า peptides และบางส่วนถูกย่อยลงไปจนถึงขั้นกรดอมิโนเลยทีเดียว มีหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ชี้ว่าโปรตีนที่อยู่ในรูปของ peptides สั้นๆ ถูกร่างกายดูดซึมไปใช้ได้ดีกว่าในรูปโมเลกุลใหญ่ๆ และดีกว่ากรดอมิโนอิสระ จึงเชื่อกันว่า HWP เป็นเวย์โปรตีนที่ถูกย่อยและดูดซึมได้เร็วที่สุด นอกจากนี้ HWP ยังมีโอกาสทำให้เกิดการแพ้โปรตีนน้อยลงกว่าเวย์โปรตีนชนิดอื่นๆ ด้วย จึงมักใช้ในสูตรนมสำหรับทารกหรือในทางการแพทย์เพื่อจุดประสงค์พิเศษต่างๆ ข้อเสียของ HWP คือมีรสชาดที่ขมมาก กระบวนการ hydrolyze ได้ทำลายโปรตีนชนิดย่อยๆ ที่มีคุณสมบัติพิเศษต่างๆ บางตัวไป และมีราคาแพง ดังนั้นเวย์โปรตีนชนิดที่เป็น HWP 100% จึงไม่มีวางขายตามท้องตลาด แต่เวย์บางยี่ห้อนำ HWP มาผสมกับเวย์ชนิดอื่นๆ มากบ้างน้อยบ้างแล้วแต่สูตรของผู้ผลิตเพื่อเพิ่มข้อดีบางประการดังกล่าวแต่ ราคาก็จะเพิ่มขึ้นด้วย โดยปกติเวย์ที่วางขายมักมี HWP ผสมอยู่ไม่เกิน 20% เพราะรสชาติที่ขม
สาระน่ารู้เรื่องสุขภาพ
